Platyna (łac. Platinum) to pierwiastek zaliczany do metali rzadkich. Liczba atomowa platyny wynosi 78, a masa atomowa – 195,08. Platyna jest kowalna i ciągliwa, łatwo ją tłoczyć i walcować. Temperatura topnienia metalu wynosi 1768 °C, a temperatura wrzenia – 3825 °C. Platyna rodzima zawiera zwykle domieszki innych metali z grupy platynowców (palladu, irydu, rodu, osmu), a także żelaza, miedzi i niklu. Według Johnson Matthey platyna jest około 20 razy rzadsza od złota.
Przewodząca prąd, chemicznie obojętna i odporna na korozję platyna jest szeroko stosowana w wielu gałęziach przemysłu. Znaczne ilości platyny wykorzystuje się w katalizatorach samochodowych. Jej ilość zależy od rodzaju silnika: katalizatory samochodów z silnikiem Diesla mogą zawierać do kilku gramów platyny, a benzynowych – zwykle mniej niż 1 g (dane Departamentu Energii USA). Choć platyna jest stosowana również w urządzeniach elektronicznych, jej ilość jest w nich tak mała, że detaliczny odzysk platyny z tych urządzeń uważa się za całkowicie nieopłacalny.
Platynę i jej stopy wykorzystuje się do produkcji naczyń i aparatury odpornych na korozję i odczynniki chemiczne, elektrod i styków elektronicznych, termometrów rezystancyjnych i termopar, narzędzi chirurgicznych oraz filier. W medycynie stopy platyny stosuje się w materiałach stomatologicznych i urządzeniach biomedycznych (np. w elektrodach rozruszników serca). W przemyśle szklarskim stopy platyny i rodu stosuje się w urządzeniach do produkcji włókna szklanego i szkła do wyświetlaczy, ponieważ stopione szkło do nich nie przywiera. Ze względu na wyjątkowy wygląd i rzadkość platyna jest również szeroko stosowana w jubilerstwie i do produkcji sztabek inwestycyjnych.
Źródła:
https://periodic-table.rsc.org/element/78/platinum
https://www.hydrogen.energy.gov/pdfs/16006_pgm_light_duty_vehicles.pdf
https://matthey.com/pgm-facts
https://pl.wikipedia.org/wiki/Platyna